EU-subsidieadviseur Robert Smeets: “Iedere gemeente heeft baat bij Europa”

Succesvol opereren in Europa, dat is voor veel gemeenten een uitdaging waar zij graag mee aan de slag gaan. Maar wat is daar precies voor nodig? Financiële slagkracht lijkt hiervoor garanties te geven. Maar is dat echt zo? We legden de financiële ranking van gemeenten naast de data over Europese subsidie-euro’s uit het ERAC-monitoringsysteem. Dat geeft verrassende inzichten.

Financiële meetlat: BDO-rapport

Accountants- en adviesorganisatie BDO legt periodiek de Nederlandse gemeenten langs de financiële meetlat. Het rapport dat onlangs verscheen, concludeert dat gemeenten voor een uitdaging staan op financieel gebied. Bijvoorbeeld met betrekking tot:

  • De grote uitdagingen op het sociaal domein en de energietransitie
  • Het achterblijven van investeringen in het op peil houden van voorzieningen en in de woningbouw

EU-subsidiedeskundige Robert Smeets licht dit verder toe. “Eén op de vijf gemeenten heeft zo’n groot begrotingsprobleem dat ze niet al hun taken kunnen uitvoeren. Door die tekorten hebben gemeenten geen ruimte meer voor andere belangrijke projecten. Voor hen is er toch goed nieuws: Europa kan hierin een rol spelen.” Want Juist bij het werken aan oplossingen voor grote maatschappelijke uitdagingen kunnen financiële middelen vanuit Europa, het Rijk en de regio een extra stimulans bieden. Diverse programma’s bieden mogelijkheden, ook voor gemeenten.

Juist bij het werken aan oplossingen voor grote maatschappelijke uitdagingen kunnen financiële middelen vanuit Europa, het Rijk en de regio een extra stimulans bieden.

Sinds 2014 houdt ERAC een overzicht bij van de performance van Nederlandse organisaties ten aanzien van bijdragen uit Europa. In dit monitoringsysteem zijn ook de Nederlandse gemeenten opgenomen. We hebben onze data met de ranking van BDO vergeleken en wat blijkt? Financiële slagkracht is geen garantie voor Europees succes.

Binnenlands Bestuur heeft in haar Europaspecial van 2021 de Nederlandse gemeenten gebenchmarkt aan de hand van het ERAC-monitoringsysteem. Wanneer we de resultaten uit deze benchmark naast de BDO-benchmark leggen, kunnen we concluderen dat verschillende gemeenten die er financieel minder sterk voor staan wél succesvol opereren in Europa.

Wanneer we de top drie uit de benchmark voor Binnenlands Bestuur (verworven Europese subsidie per inwoner) naast de verschillende top drieën uit de BDO-benchmark leggen, zien we dat financieel zwakkere gemeenten vaker tot de meest succesvolle gemeenten in Europa behoren dan andersom.

Wat blijkt? Financiële slagkracht is geen garantie voor Europees succes.

Enkele voorbeelden

De meest succesvolle gemeenten (>100.000 inwoners) in Europa zijn Venlo, Groningen en Breda. Uit de BDO-benchmark blijkt dat Groningen de op-één-na financieel zwakste grote gemeente is. In de categorie 100.000 tot 50.000 zien we geen overlap. In de categorieën 25.000-50.000 en <25.000 zien we wel weer overlap. Zo is Middelburg in de BDO-benchmark de op-één-na financieel zwakste gemeente in de categorie 25.000-50.000 en in Europa de meest succesvolle gemeente in deze categorie.

Bij de kleinste gemeente zien we in de BDO-benchmark dat Eemnes de op-één-na financieel zwakste gemeente is. Qua succes in Europa staat deze gemeente echter op de tweede plaats. De top drie financieel sterkste gemeenten komt in geen enkele categorie terug in de top drie van meest succesvolle gemeenten in Europa.

De top drie financieel sterkste gemeenten komt in geen enkele categorie terug in de top drie van meest succesvolle gemeenten in Europa.

Conclusie vergelijking

Gemeenten die laag scoren in de BDO-studie kunnen dus verrassend hoog scoren in het verkrijgen van Europese middelen. Europa draagt dan bij aan het verwezenlijken van gemeentelijke beleidsdoelstellingen, ook in gemeenten die daar zelf minder financiële slagkracht voor hebben. Belangrijk voor succes in Europa is een visie op het verkrijgen van financiering voor maatschappelijke opgaven.

Zoals al geconcludeerd in het BDO-rapport hebben de gemeenten moeite om aan alle opgaven die op haar pad komen te kunnen voldoen. Extra financiering voor deze ambitieuze plannen kunnen dan een mooie aanvulling zijn op de gemeentelijke budgetten. En volgens Robert Smeets geldt dat voor iedere gemeente: “Elke gemeente heeft baat bij Europa.”

Financiering regelen: ERAC helpt

Onze adviseurs kunnen uw gemeente helpen met een aanpak voor het aantrekken en benutten van externe financiering, fondsen en subsidies:

  • Het begint met het scheppen van overzicht: welke ideeën en projecten liggen er, welke daarvan zijn kansrijk?
  • Vervolgens maken we een match met het financieringslandschap en stellen we een plan op om van uw idee of initiatief een financierbaar project te maken.
  • Vanuit onze kennis en ervaring maken wij uw organisatie sterker in het verwerven van externe financiering voor projecten die het verschil maken.

Onze adviseurs kunnen uw gemeente helpen met een aanpak voor het aantrekken en benutten van externe financiering, fondsen en subsidies.

En werkt dat?

Jazeker, we hebben voorbeelden te over. Bijvoorbeeld die twaalf samenwerkende gemeenten die nu procesgeld krijgen om investeringsvoorstellen te ontwikkelen voor het verduurzamen van bestaand vastgoed. Of de gemeente die een broedplaats heeft kunnen openen waarin circulaire oplossingen voor de bouw worden onderzocht en toegepast in een nieuwe gebiedsontwikkeling. Maar ook projecten op het gebied van sociale inclusie en werkgelegenheid hebben we de afgelopen jaren mogelijk gemaakt.

Neem contact met ons op

Heeft u interesse in hoe uw gemeente het doet bij het scoren van kansen in Europa? Of wilt u uw kansen vergroten op extra budget? Dan kunt u altijd vrijblijvend contact opnemen met Robert Smeets via robertsmeets@erac.nl of +31 (0)6 46 28 41 93.

Nieuwsoverzicht

Meer weten over dit onderwerp?

Wij beantwoorden al uw vragen.

Neem contact op

Meer artikelen

Actueel

Europese kansen: met de juiste kennis liggen ze voor het grijpen

De invloed van de EU op ons dagelijks leven wordt steeds groter. En hoewel Europa het beleid bepaalt, ligt de…
Actueel

100 klimaatneutrale en slimme steden in 2030

De Europese Green Deal is voor Europese steden een flinke uitdaging. Veel steden werken aan veranderingsprocessen en maatregelen om de…
Actueel

Het belang van de voortgangsrapportage

Tijdens haar eerste werkdag bij ERAC maakte adviseur Nicky Pullens kennis met de term 'VGR': de voortgangsrapportage. Inmiddels kent ze…